Miraculeus

Aan het begin van de onderlinge competitie van Huizum speelden Marten Martens en Hans van Dijk een partij tegen elkaar die uiteindelijk in remise zou eindigen. Op het eerste gezicht een normaal resultaat. Wie echter een blik werpt op het diagram en de partij naspeelt komt al snel tot een andere conclusie. Hoe is het mogelijk dat deze partij in een puntendeling is geëindigd.
De zwartspeler zette zijn bevindingen op papier.

Wit: M. Martens
Zw.: H. van Dijk


In één oogopslag is te zien dat wit slecht staat. Spelen op de korte vleugel is niet mogelijk en na 1.27-22 12-18! heeft wit geen geschikt tempo voor de 2x2 ruil. Martens zal dus expansie moeten zoeken over veld 22.
Op 1.28-22 volgt 06-11! en 2.33-28 is verhinderd wegens 11-17 2.22x11 16x07 3.27x16 07-11 met winst.
Partij:1.28-23 19x28 2.33x22 06-11 3.39-33 24-30 Van Dijk geeft aan dat 3...24-29 4.33x24 20x29 beter is want na 5.44-39 12-17! verliest wit een volle schijf.
4.35x24 20x29 5.33x24 12-17 6.24-19 13x24 7.22-18 17-22 Zwart denkt de winst te forceren, maar in tijdnood ziet hij de plakker over het hoofd. Hij had natuurlijk 6...17x28! moeten slaan. De rollen zijn plotseling volledig omgedraaid.
8.18-13 22x33 9.13x04 25-30 10.43-39 30-35 11.39x28 11-17 12.40-34
Zwart staat in middels totaal verloren en een serieuze overweging is om de partij hier op te geven. 12...15-20 13.34-30 Op 13.04-09 20-25 14.09-04 valt helemaal niets aan te merken. 13...24-29 14.30-24 29-34 15.24x15 35-40 16.44x35 34-39 17.15-10 39-44 18.45-40 Gewoon 18..10-05 is wel zo duidelijk 18...21-27(!) 19.32x12 44-50 20.28-23? Na 20. 10-05 gevolgd door 40-34 wint wit nog steeds door overmacht. 20...50-45 21.23-18 De laatste winstkans bestaat uit 21.04-18! 45x34 22.23-19 etc.
21...45x05 22.04-15 26-31 23.12-08 31-36 24.15-47 16-21 25.08-03 21-27 26.03-26 05-19 27.18-12 27-32 28.12-07 19-05 29.07-02 32-38 30.47x24 36-41 met remise.
Een merkwaardig slot van een merwaardige partij. Maar wel een resultaat waar beide spelers recht op hebben. Geen van beide verdiende de volle winst!

Op de eerste donderdag in september gaat de onderlinge competitie van Damclub Huizum weer van start. Iedereen is van harte welkom!

Bekercompetitie

Je propt vier man in een autootje en gaat op bezoek bij een club ergens in Friesland. Zo nu en dan speel je ook een thuiswedstrijd. Doordeweekse wedstrijden met versneld speeltempo, die na maximaal drie uren zijn afgelopen. De bekercompetitie is best een aardige wedstrijdvorm.
In de provincie verloor Huizum 1 in de halve finale kansloos van een sterk team van Wanswert, dat voor de gelegenheid Gabriel Heerema, Gerlof Kolk, Teake Kooistra en Hans Zondervan had ingezet. In de strijd om de eerste plaats schoof Ureterp op haar beurt dit team van het bord.
Via de achterdeur wist Huizum zich toch nog te plaatsen voor het landelijke bekertoernooi. Dit ging ten koste van Bolsward/Workum combinatie dat met 1-7 aan de kant werd gezet.

We werden ingedeeld bij Huissen, Zwolle en Het Noorden. Veel illusies om een ronde verder te komen hadden we niet, want in voorgaande jaren vloog Huizum er meestal in de eerste ronde uit. Dit beeld veranderde niet toen we in de eerste ronde tegen Huissen aan mochten treden, dat op bord 1 en 2 de GMI's Gerard Jansen en Geert van Aalten hadden geposteerd. Verrassend genoeg wonnen we deze wedstrijd met 5-3. Verantwoordeljk hiervoor waren Rein van der Pal en Tjalling van den Bosch. Kennelijk konden we de weelde van dit succesje niet dragen. Werd het tegen Zwolle nog 3-3, tegen Het Noorden gingen we met 5-3 ten onder. Een snelle berekening leerde dat Huizum een bordpunt te weinig had om door te gaan naar de tweede ronde.

Tjalling van den Bosch kwam als invaller voor Erwin Heslinga uitstekend voor de dag en haalde vijf punten uit drie wedstrijden. Op bord 1 noteerde ik drie uit drie tegen drie NK finalisten. Op zich niets bijzonders, maar er zat wel een winstpartij tegen Gerard Jansen bij.

Bijna 25 jaar geleden speelde ik voor het eerst tegen Gerard Jansen. Dat was op het NK aspiranten in 1977 dat in Zutphen werd gehouden. Andere sterke spelers die daar rond liepen waren Eran Binenbaum, Ron Heusdens, Hendrik van der Zee en Wim Bremmer.
Hoe die partij afliep weet ik niet meer. In ieder geval verloor ik wel bij vier andere gelegenheden: NK aspiranten 1978, NK junioren 1981, NK senioren 1991 en 1995. Met een paar remises in clubcompetitie en Halve Finales NK was voor mij de koek op. Je zou met recht kunnen zeggen dat Gerard Jansen voor mij een angstgegner was.
Om een lang verhaal nog iets langer te maken: met de winstpartij op Jansen in het bekertoernooi was ik zeer tevreden. Dat het een partij was met versneld speeltempo (25 minuten en 20 seconden per zet) verandert daar niet veel aan.

Wit: G. Jansen
Zw.: R. van der Pal



Zwart heeft een enigszins vaag omsingelingssysteem gehanteerd, dat met de dreigende inval op 37 gestalte begint te krijgen. Wat kan wit hier tegen doen?
1) 1.47-42 verhinderd een verder opmars maar de witte lange vleugel is na 1...31-36 2.42-37 14-19 etc. ernstig verzwakt.

2) 1.33-28 31-37! 2.38-32 (na 38-33 ontstaat de partijvariant) 13-19! 3.32x41 19-24 4.30x19 18-22 Z+.

In de partij volgde 1.38-32 13-19! 2.32-28 31-37! Zwart heeft het voorelkaar. Wits enige plan bestaat uit 40-35 en 30-24, maar na 3.40-35 volgt 37-42!! 4.47x38 19-24 5.30x19 20-24 6.29x09 18x40 7.35x44 03x34 met winst.
Jansen probeerde nog 3.49-44 02-07 4.40-35, maar verloor na ...20-24! geruisloos.
Een sportieve revanche waar ik bijna 25 jaar op heb moeten wachten...

Spannende ontknoping onderlinge competitie

In voorgaande jaren was de onderlinge competitie vaak ver voor het einde van het seizoen beslist. Anton Schotanus had dan vaak een onoverbrugbare voorsprong op gebouwd. Dit jaar gaat het anders. Met nog twee ronden te gaan zijn er drie kandidaten voor de eerste plaats. Piet Bouma voert de ranglijst aan, maar een kleine misstap kan fataal zijn, want Erwin Heslinga en Rein van der Pal liggen op de loer. Vlak voordat Bouma naar het WK in Emmeloord ging om het toernooi digitaal in beeld te brengen via een internationaal medium dat vaak wordt aangeduid met de term internet, speelde hij een partij tegen Bernard Post. Met rustige middelen zet Piet zijn tegenstander onder druk en beslist de partij met een kleine maar charmante combinatie.

Wit: B. Post
Zw.: P Bouma

Wit zou 1.37-32 willen spelen en aansluitend 2.50-45 en 3.34-29 om de schijven aan de rechtervleugel in het spel te brengen. Met dank aan de Pyramide van Drenth, die al dan niet bewust al meer dan 30! zetten onaangeroerd is, heeft Bouma 1.37-32 verhinderd door 1...22-28! 2.33x22 23-29 3.34x23 13-18 4.23x12 08x46!
Bernard heeft teveel temperament om zich met 1.50-45 23-28(!) 2.35-30 28x39 3.34x43 op een langdurige verdedidiging in te stellen.


Inmiddels is wit in zwaar weer terecht gekomen. Om onder de druk uit te komen speelde Bernard 1.30-25? met de bedoeling 1...13-19 2.34-29 23x34 3.40x29 19-23 en de 2x2 ruil terug met mindere, maar houdbare stelling.
Piet Bouma heeft op sneaky wijze een zetje in de stand gevlochten: 1...14-20!! 2.25x14 03-09 3.14x03 23-28 4.03x06 28x46 5.06x28 46x14 met winnende dam.

Anne-Piet Kooistra: lichtpuntje

Ondanks het matige seizoen van Huizum 1, waarbij de beslissingswedstrijd tegen De Zaanstreeks zelfs verloren ging, vielen er wel enkele persoonlijke successen te noteren. Anne-Piet Kooistra is daarvan een goed voorbeeld. Hij moest een zwaar programma afwerken. Tegen de sterkste tegenstanders leverde hij z'n best partijen af. De witspelers in het onderhavige fragment voert de internationale meestertitel en kwam voor de gelegenheid over uit Oost-europa (Wit-Rusland, De Baltische staten?) om de gelederen van Damcombinatie Fryslân te versterken.

Wit: R. Misans
Zw.: A.P. Kooistra

Anne-Piet nam hier het doorbraakje met 1...13-19 2.24x13 03-08 3.13x02 12-17 4.02x16 17-21 5.16x27 22x42, maar kreeg de winstvoering niet rond.
Het alternatief is natuurlijk gewoon verder te spelen, immers de witte korte vleugel hangt er als een stapeltje brandhout bij.
Te denken valt aan 1..11-17. Na 2.32-28 06-11 gaat zwart er op een goed moment uit met 22-27. Na 1...11-17 2.37-31 06-11 3.32-27 prikt zwart erin met 22-28!
In de beginstand valt ook het offertje 22-27 gevolgd door 11-16 te overwegen. Maar ja, met de kennis van nu -de partij is in remise geeïndigd- is dat gemakkelijk praten.

Zijn 'finest hour' beleefde Kooistra in de laatste ronde tegen een andere buitenlandse speler in nederlandse dienst.

Wit: A.P. Kooistra
Zw.: V. Kudriavcev (Nijverdal)

Positioneel hield de witspeler gelijke tred met zijn hoger ingeschaalde tegenstander (rating 1332), maar combinatief was Kooistra hem te slim af:
1.34-29!! 23x34 2.40x20 15x24 3.27-21 16x29 4.28-22 18x27 5.35-30 24x35 6.37-32 27x38 7.42x04! en de Huizumspeler maakte het karwei goed af.

In de beslissingwedstrijd tegen De Zaanstreek kreeg Anne-Piet een uitstekende stand, maar zijn tegenstander wist in het eindspel te ontsnappen. Ook Rein van der Pal, Anton Schotanus, Erwin Heslinga en Sieste Nagel kwamen in deze degredatiekraker goed tot zeer goed te staan, maar moesten allen met remise genoegen nemen.
Twee tamelijk onschuldige klassiekjes gingen aan Huizum kant verloren, zoals u in de rubriek van Auke Scholma in de leeuwarder Courant hebt kunnen lezen. En dan staat er ineens een eindstand van 12-8 op het scorebord. Een momentopname dan wel toevalstreffer zullen we maar denken, want dat De Zaanstreek een beter team heeft dan Huizum wil er bij mij niet in.

Provinciaal clubkampioenschap

Daags voor het debacle tegen De zaanstreek haalde Huizum het provinciaal kampioenschap binnen. Om dit doel te bereiken hoefden we alleen maar te winnen van Cornjum, welk team met een aantal invallers aantrad. Eerder hadden we al afgerekend met Wânswert en De Oldehove. Na onverwachte nederlagen van Anton schotanus en Anne-Piet kooistra werd het toch nog even spannend. Jan Adema zorgde voor het beslissende negende punt, maar weigerde vervolgens op de schouders te gaan. De teleurstelling over het verzanden van een veelbelovende stelling was groter dan de blijdschap over het kampioenschap. Hij besloot de voor hem onbevredigende uitslag van de partij met een biertje weg te spoelen.
Mijn tegenstander had een rating van amper 700 en zodoende had ik voldoende tijd om alle partijen te volgen. Huizum 2 speelde in dezelfde zaal tegen De Oldehove 1. Veel belangstelling ging uit naar de partij tussen Piet Tuik en Jan Terpstra. Twee oude vrienden, twee generatiegenoten die na jaren weer eens tegenoverelkaar mochten plaatsnemen. In een spectaculaire partij schotelde Jan zijn tegenstander allerlei merkwaardige manouvres voor, bedoeld om op de been te blijven. Vreemde zetten waar Tuik ternauwernood raad mee wist. Ver na de 50e zet werd de strijdbijl begraven.
Meinze Feenstra speelde een uitstekende klassieke partij tegen Hylke Dijkstra. De zwartspeler, net hersteld van een sterke Ghestemdoorstoot, ziet zich met nieuwe problemen geconfronteerd.(zie diagram)
Wit: M. Feenstra
Zw.: H. Dijkstra

1.27-22! 29-34 2.39x30 12-18 3.22x11 16x07 4.36-31 07-11 5.31-27 11-16 28-23!B (Na 28-22 18-23 etc. heeft zwart het laatse tempo) 6...19x39 7.30x10! 39-44 8.37-31!! 26x28 9.10-05 21x43 10.05x12! Uitstekend afgewerkt

Coup Bouma

De onderlinge competitie is net halverwege, maar lijkt nu al beslist. Piet Bouma is aan een ijzersterk seizoen bezig, liep nog niet tegen een nederlaag aan en haalde afgelopen donderdag vernietigend uit. De rest van het deelnemersveld kan slechts op gepaste afstand toekijken en wachten op een uitglijder van de koploper.
“Ik heb altijd al een keer een Open Bonnard tegen je willen spelen.” Dit waren de eerste woorden van de trotse winnaar, nadat hij met een daverende combinatie van Anton Schotanus had gewonnen. Op zulke momenten wordt meteen weer duidelijk waarom iemand de damsport jarenlang trouw is gebleven. Een gerenommeerde tegenstander op sensationele wijze verslaan, ook als is het op een bescheiden podium als de onderlinge van Huizum, is nodig om gemotiveerd te blijven.

De combinatie die Piet op het bord toverde is zeer verrassend en vergt veel van het voorstellingsvermogen.
1.33-29? 22x33 2.31x11* 13-18!! 3.29x20 14x25 4.38x29 25-30! 5.35x22 1-6! 6.29x07 06x50 7.26x17 02x22. Zelfs het kleine naslagje 2x22 oogt heel chique. Een ieder die lucht had gekregen van het huzarenstukje stroomde toe en Piet liet zich uitgebreid fêteren, ook door zijn oude damvrienden uit Workum, die bij Huizum 2 op bezoek waren.
Op Toernooibase worden nog enkele fraaie combinatiemogelijkheden getoond. In plaats van een gespeelde 18-23 kan zwart direct 24-29!! spelen met altijd dam.
Hoe heet deze combinatie eigenlijk? Geen van de aanwezigen wist het antwoord en toen was de ‘Coup Bouma’ snel geboren.
Over de term Open Bonnard heb ik mijn twijfels. Ik denk dat er sprake is van een onvoltooide Bonnard, bij een Open Bonnard staat er geen witte schijf op 28, maar dit geheel terzijde.

In de competitiewedstrijd Heerenveen-Huizum, die 5 dagen later werd gespeeld, waren de combinaties niet van de lucht.

Wit: A. Plantinga
Zw.: P. Bouma

Na het gespeelde 1...21-26 kon Aize Plantinga een standaarddammetje nemen met 2.35-30 24x35 3.37-31 26x46 4.29-23 18x29 5.33x24 46x30 6.34x05. Na 11-17 gaat de dam er met gelijkspel weer af. De witspeler zag het niet en verloor vervolgens kansloos.

Op het bord ernaast speelde zich het volgende tafereel af:
Wit. R. van der Pal
Zw.: W. van der Molen

1.37-31? 06-11!! 2.31x22 25-30 3.35x24 13-19 4.24x04 08-13 5.04x18 12x32 6.38x27 17x50!!
Met het schaamrood op de kaken haalde ik de zwarte dam van het bord, speelde ruim dertig zetten met een schijf minder en haalde nog net remise.

In middels had Tjalling van den Bosch met een 'openingsgrapje' gewonnen van Tjipke Smedinga.
Wit: T. Smedinga
Zw.: Tj van den Bosch

Smedinga bracht een zgn Sargin-detail op het bord en Tjalling dacht dan kan ik ook:
1...17-21 2.26x19 14x45 3.24-20!! 15x24 4.33-29 24x33 5.39x06! en wit heeft een schijf meer.
Het niveau is niet altijd even hoog, maar op die doordeweekse damavondjes valt genoeg te bleven.....

Johannes Lemstra

Afgelopen zondag overleed Johannes Lemstra op 54-jarige leeftijd. Toen ik in 1983 lid werd van Damclub De Oldehove, had Johannes net de Fries titel (1982) veroverd. Als secretaris, jeugdleider en eindredacteur van het clubblad 'Zwart en Wit', was hij een belangrijke schakel binnen de club. In die beginjaren trok ik veel met Johannes op. Later is het contact minder geworden, al trof ik hem zo nu en dan bij damwedstrijden. De laatste keer dat we elkaar zagen was in 'Het Knooppunt' bij de provinciale competitiewedstrijd De Oldehove-Huizum. Johannes blikte toen uitgebreid terug op onze gezamenlijke jaren bij De Oldehove. Aanvankelijk begreep ik die duik in het verleden niet zo goed, maar achteraf denk ik dat Johannes toen al wist dat hij ernstig ziek was.

Het fragment waarmee Johannes veel indruk maakte stond ook op de kist en op de rouwkaart. Wie zich realiseert dat deze slagwending in een vluggertje van 10 minuten is uitgevoerd, kan niet anders dan concluderen dat Johannes over een uitstekende slagvaardigheid beschikte.

Wit: J. Lemstra
Zw.: B. Post

De combinatie die op een sneldamtoernooi bij Huizum werd uitgevoerd is werkelijk prachtig: 1.26-21! 17x37 2.28x17 12x21 3.42x22 18x27 4.33-28! 19x30 5.28-22 27x18 6.39-33 30x28 7.29-24 20x29 8.38-33 29x38 (ad. lib.) 9.43x05!!
Johannes Lemstra heeft deze combinatie ook een keer aan Ton Sijbrands laten zien. Sijbrands boog zich over de stand, glimlachte na een poosje en sprak zijn waardering uit.

In een flankspelboek, waarmee Johannes rond 1994 bezig was, zou zo'n combinatie niet misstaan. Het manuscript dat ik ooit eens onder ogen kreeg was -als ik het goed begrepen wel af- maar is jammer genoeg nooit in boekvorm verschenen.